19 lipca 2019

Jaki wpływ na nasze zdrowie i samopoczucie ma układ ruchowy narządu żucia?

Astermed

Najczęstszymi objawami problemów ze strony układu ruchowego narządu żucia (URNŻ) są bóle okolicy stawów skroniowo-żuchwowych oraz bóle głowy, kręgosłupa i ucha. Do typowych objawów należą także trzaski i trzeszczenie w stawach skroniowo-żuchwowych oraz starcie zębów i nadmierne napięcie mięśni, które może prowadzić do ograniczenia przy otwieraniu ust.

Zaburzenie URNŻ znajduje się na pograniczu wielu medycznych specjalności, takich jak: laryngologia, neurologia, okulistyka, chirurgia, stomatologia czy ortopedia, dlatego też czasami trudno jest ustalić jego jednoznaczną przyczynę. W dużej mierze problemy te związane są z tzw. brakiem stabilności ortopedycznej.

Do odgryzania pokarmów i żucia służą nam zęby, które kontaktują się ze sobą dzięki ruchom żuchwy. Ruchy żuchwy uzależnione są od stawów skroniowo-żuchwowych. Czasami zdarza się, że źle ustawione zęby (zgryz) wymuszają nieprawidłową pracę stawów. Ta z kolei determinuje wzmożoną, wadliwą pracę mięśni narządu żucia. Pracując ze zbyt dużą siłą mogą powodować ścieranie i niszczenie się zębów, trzaski w stawach oraz różnego rodzaju dolegliwości bólowe.

Leczenie powyższych problemów musi być poprzedzone dokładną diagnozą. Czasem poszukiwanie przyczyny trwa długo i wymaga przeprowadzenia wielu różnych procedur. Jedną z podstawowych jest badanie zwarcia, które ma za zadanie ocenić czy istnieje zależna od zębów przyczyna niestabilności ortopedycznej. Często konieczne jest też wykonanie tomografii stożkowej, a nawet rezonansu magnetycznego. Niejednokrotnie konieczna jest pomoc innego specjalisty. Diagnostyka i leczenie tego problemu to bardzo trudne zagadnienia. Wymagają cierpliwości i pełnego zaangażowania ze strony pacjenta. Pierwszym etapem terapii jest leczenie szyną. Ma ono doprowadzić do ustąpienia objawów bólowych i napięciowych. Pewne procesy chorobowe mogą jednak być nieodwracalne. Na przykład trzaski w stawach mogą się tylko zmniejszyć lub nawet pozostać bez zmian.

Leczenie to ma również duże znaczenie diagnostyczne. Podczas jego trwania żuchwa stabilizuje się ostatecznie w najodpowiedniejszej pozycji. Pacjenci z zaawansowanym procesem choroby powinni nosić szynę przez całą dobę. Zmiana pozycji żuchwy powoduje zmianę wzajemnego kontaktu zębów. Po zdjęciu szyny pacjenci często mają wrażenie, że ”zęby do siebie nie pasują” lub zauważają zupełny brak kontaktu pomiędzy zębami. Jest to prawidłowy objaw. Oznacza, że żuchwa ustawia się we właściwym położeniu i nie ma dodatkowych napięć mięśniowych stymulujących zęby do zaciskania. Pacjent zatem odczuwa ulgę w zakresie bólu i napięcia mięśni, ale jego zgryz ulega przemieszczeniu. Czasem zdarza się, że z pozoru ”dobry zgryz” zmienia się i ujawnia się jego duża wada. Na tym etapie leczenia może być konieczne stosowanie ćwiczeń mięśniowych w domu, fizjoterapia, zmiana diety, psychoterapia, a nawet leczenie logopedyczne. Warto brać również udział w zajęciach fizycznych typu pilates czy joga.

Proces leczenia szyną trwa od dwóch miesięcy do dwóch lat w zależności od istoty problemu. W tym czasie konieczne jest systematyczne przychodzenie na wizyty kontrolne, podczas których lekarz dopasowuje szynę i monitoruje przebieg terapii. Po zakończeniu tego etapu rozpoczyna się leczenie definitywne. Może to być prosta ekwilibracja (korekta zgryzu) polegająca na szlifowaniu pojedynczych guzków lub dobudowa kompozytem brakujących części zębów. W niektórych przypadkach zachodzi potrzeba pełnego leczenia ortodontycznego lub konieczne jest leczenie protetyczne z rekonstrukcją zwarcia, a nawet leczenie chirurgiczne. Jego celem jest uzyskanie pełnej stabilności zgryzu za pomocą odpowiednich kontaktów zębowych.

Leczenie zaburzeń układu ruchowego narządu żucia jest zatem procesem długotrwałym i skomplikowanym. Jednakże pacjenci , u których występuje starcie zębów dużego stopnia lub dolegliwości bólowe wpływające na jakość życia powinni wziąć pod uwagę możliwość podjęcia takiej terapii. Mam nadzieję, że przedstawione powyżej informację pozwolą Państwu podjąć świadomą decyzję w tej kwestii.

Dr n. med. Joanna Mrowiec

19 lipca 2019

Brak komentarzy

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *